Pandoeren

4 spelers · 33 kaarten · ± 60 min · slagenspel · voorspellen

Pandoeren is een Nederlands biedspel met de klaverjaswaarden. Bied op punten, vraag een aas als maat, of ga voor pandoer: alle slagen.

Introductie

Pandoeren is een oud Nederlands kaartspel dat familie is van klaverjassen. Je gebruikt bijna dezelfde kaartwaarden en roem. Het grote verschil: bij pandoeren bied je. De speler met het hoogste bod speelt, en kiest door een aas te vragen wie zijn maat is. Het spel is vooral bekend in West-Friesland en Limburg, maar elke streek heeft zijn eigen regels.

Wat heb je nodig?

Je speelt met vier spelers. Je hebt 33 kaarten nodig: de 7, 8, 9, 10, boer, vrouw, heer en aas van elke kleur, plus de harten 6. Verder heb je pen en papier nodig voor de punten.

Delen

De deler geeft iedere speler eerst 4 kaarten. Daarna legt hij één kaart dicht in het midden van de tafel. Dan geeft hij iedere speler nog 4 kaarten. Iedereen heeft er dus 8.

Waarde van de kaarten

Troef (hoog naar laag) Punten Andere kleuren (hoog naar laag) Punten
Boer (jas) 20 Aas 11
9 14 Heer 3
Aas 11 Vrouw 2
Heer 3 Boer 1
Vrouw 2 10 10
10 10 9, 8, 7, 6 0
8, 7, 6 0

Let op: bij pandoeren is de 10 lager dan de heer, vrouw en boer, maar wel 10 punten waard. De laatste slag levert 5 punten extra op. Per ronde zijn er 146 punten aan kaarten te verdelen. Daar kan roem bij komen.

Bieden

De speler links van de deler begint. Iedere speler biedt of past. Elk bod moet hoger zijn dan het vorige. Het bieden stopt als drie spelers achter elkaar hebben gepast. Passen alle vier, dan deelt de volgende speler opnieuw.

Bod Wat moet je doen? Punten
120, 130, 140 Met een maat minstens zoveel punten halen. 1
150, 160 Met een maat minstens zoveel punten halen. 2
170, 180, 190 Met een maat minstens zoveel punten halen. 3
200 en hoger Met een maat minstens zoveel punten halen. 4
Piccolo Alleen precies de eerste slag halen, en verder niets. 3
Misère Alleen geen enkele slag halen. 3
Pandoer Met een maat alle 8 slagen halen. 5

Een puntenbod wordt overboden door een hoger getal of door een bod lager in de tabel. Er bestaan nog meer biedingen, zoals open misère en privé (alle slagen alleen). Spreek vooraf af met welke biedingen jullie spelen.

Troef en maat

De bieder pakt de kaart uit het midden en legt een kaart dicht weg. Daarna noemt hij de troefkleur en vraagt hij een aas, bijvoorbeeld: “Klaveren is troef, ik vraag ruiten aas.” Wie die aas heeft, is zijn maat. De maat zegt niets. Heeft de bieder zelf alle azen, dan vraagt hij een heer.

Spelverloop

De bieder komt uit. Daarna komt steeds de winnaar van de vorige slag uit.

  • Kun je kleur bekennen, dan moet je bekennen of troeven.
  • Kun je niet bekennen, dan mag je elke kaart spelen.
  • Je mag niet overtroeven als iemand al getroefd heeft, tenzij je niet anders kunt.
  • De troefboer (de jas) hoef je nooit bij te spelen, behalve in de laatste slag.

De hoogste troef wint de slag. Zit er geen troef in, dan wint de hoogste kaart in de uitgekomen kleur.

Roem

De bieder en zijn maat kunnen roem melden die ze in hun hand hebben. Die telt mee voor het bod.

  • Drie op een rij in één kleur: 20
  • Vier op een rij: 50
  • Vijf op een rij: 100
  • Vier azen, heren of vrouwen: 100
  • Vier boeren: 200
  • Stuk (heer en vrouw van troef): 20

Punten

Halen de bieder en zijn maat hun bod, dan krijgen ze allebei de punten uit de tabel. Halen ze het niet, dan gaan die punten er bij allebei af. Bij piccolo en misère krijgt (of verliest) alleen de bieder punten.

Einde van het spel

Spreek vooraf af hoeveel rondes jullie spelen. Wie dan de meeste punten heeft, wint.

Veelgestelde vragen

Wat is pandoer?

Pandoer is een bod waarbij je samen met je maat alle acht slagen moet halen. Het is het spel waar pandoeren zijn naam aan dankt.

Waarom speel je pandoeren met 33 kaarten?

Je speelt met de 7 tot en met de aas, plus de harten 6. Zo krijgt iedereen 8 kaarten en blijft er één kaart over voor de bieder.

Lijkt pandoeren op klaverjassen?

Ja. De kaartwaarden en de roem zijn bijna hetzelfde. Het verschil is dat je bij pandoeren biedt en dat je maat elke ronde anders is.